İfadeye Çağrıldığımda Ne Yapmalıyım ? Karakoldan veya Savcılıktan İfadeye Çağrıldığınızda Ne Yapmalısınız?

Hayatın akışında herkes, hiç beklemediği bir anda emniyet birimlerinden veya savcılıktan gelen bir telefonla ya da tebligatla ifadeye çağrılma durumuyla karşılaşabilir. Bu durum her zaman suçlu olduğunuz anlamına gelmez; tanık-bilgisine başvurulan veya mağdur olarak da ifadenizin alınması gerekebilir. Ancak, statünüz ne olursa olsun, ifade verme süreci hukuki geleceğiniz açısından kritik önem taşır. Bu sürecin nasıl yönetildiği, ileride telafisi zor sonuçlar doğurabilir. Bu nedenle karakoldan veya savcılıktan gelen bir ifade çağrısında bilinçli hareket etmek son derece önemlidir.

1. Panik Yapmayın ve Statünüzü Öğrenin

Size ulaşan kolluk görevlisine veya adliye personeline şu soruyu mutlaka sorun: “Hangi sıfatla ifadeye çağrılıyorum?”. Uygulamada, kolluk personelleri çoğunlukla bu konu hakkında bilgi vermekten uzak tutumlar sergileseler de bu bilgiyi talep etmenin yasal hakkınız olduğunu belirtin.

• Şüpheli mi? (Hakkınızda bir suç şüphesi var.)
• Tanık mı? (Bir olaya şahitlik etmeniz isteniyor.)
• Müşteki/Mağdur mu? (Bir suçun mağduru olarak şikayetçi misiniz?)

2. İfadeye Avukatsız Gitmek Riskli midir?

Pek çok kişi “Suçum yok, gidip anlatır gelirim” düşüncesiyle hareket eder. Ancak hukuk dilindeki bir kelime hatası, ileride aleyhinize açılacak bir kamu davasının temelini oluşturabilir. Ceza hukuku uzmanı bir avukat eşliğinde ifade vermek;

• Dosya içeriğini önceden öğrenmenizi sağlar.
• Üzerinizdeki sorgu baskısını azaltır.
• Usulsüz sorulara müdahale edilmesini sağlar.
• Haksız bir gözaltı veya tutuklama süreci yaşamanızın önüne geçer.

3. Avukatınız Olmadan İfade Vermek Zorunda Değilsiniz !

Ceza muhakemesinde en temel haklardan biri avukatla ifade verme hakkıdır.
Anayasa ve Ceza Muhakemesi Kanunu uyarınca;

• Avukatınız gelmeden ifade vermeme hakkınız vardır.
• Bu talebiniz aleyhinize yorumlanamaz.
• Avukat talep etmek suçluluk göstergesi değildir. Kovuşturma aşamasında aleyhinize yorumlanamaz.

Özellikle şüpheli sıfatıyla çağrıldıysanız, mutlaka bir ceza avukatına danışmadan ifade vermemeniz gerekir.

4. Susma Hakkınızı Kullanabilir misiniz?

Anayasal bir hak olan susma hakkı, ifadenin her aşamasında kullanılabilir. Eğer kendinizi hazır hissetmiyorsanız veya suçlamanın detaylarını tam olarak anlamadıysanız, “Müdafiim (avukatım) huzurunda ifade vermek istiyorum” diyerek süreci durdurma hakkına sahipsiniz.

5. İfade Tutanağını Okumadan İmzalamayın!

İfadeniz bittikten sonra memur tarafından bir ifade tutanağı hazırlanır. Yazılanların, sizin ağzınızdan çıkanlarla birebir aynı olduğundan emin olun. Özellikle olumsuzluk eklerinin doğru yazılması önemlidir.

Örneğin, ”Yapmadım” demek ile ”Yapamadım” demek arasındaki anlam farkı hukuki değerlendirmede büyük önem taşır.
Tutanakta yer alan en küçük bir yanlışlık dahi mahkeme aşamasında “ama ben böyle dememiştim” savunmasını geçersiz kılabilir. Bu durum, mahkeme aşamasında beyanlarınız çelişkili olduğu için hakimin gözünde olumsuz kanaat oluşturur.

“Bir Şey Olmaz” Düşüncesi En Büyük Hata

Uygulamada en sık yapılan hata şudur:

“Zaten suçum yok, anlatayım bitsin.”

Ancak ifade sırasında:

• Yanlış kelime seçimi
• Eksik veya çelişkili anlatım
• Hukuki karşılığı bilinmeyen cümleler
• Bilmiyorum, yapmış olabilirim, emin değilim gibi müphem ifadeler

6. İfade Öncesi ve Sırasında Dikkat Edilmesi Gerekenler

İfadeye çağrıldığınızda:

• Gitmemezlik yapmayın, çağrıyı ciddiye alın
• Ne için çağrıldığınızı öğrenmeye çalışın
• Avukatınızla önceden dosya hakkında konuşun
• Anlamadığınız sorulara cevap vermeyin
• Tutanağı imzalamadan önce mutlaka okuyun

Unutmayın: Tutanakta yazan esastır, sizin orada ne demek istediğinizi savcı veya hakim bilemez.

7. Avukat Desteğinin Önemi

Ceza avukatı, sadece yanınızda oturan bir kişi değil; ifade sırasında size sorulan soruların hukuka uygunluğunu denetleyen ve hak kaybına uğramamanız için strateji geliştiren bir hukukçudur. Unutmayın, soruşturma aşamasında yapılan bir hata, kovuşturma (mahkeme) aşamasında telafisi güç zararlar doğurabilir.

Önemli Not: Haklarınızı bilmek sizi korur, profesyonel yardım almak ise özgürlüğünüzü güvence altına alır.

---

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

• Telefonla ifadeye çağrılır mıyım? Evet, polis sizi telefonla arayıp davet edebilir. Ancak resmi süreç her zaman tutanakla işler.
• İfadeye gitmezsem ne olur? Geçerli bir mazeret bildirmeden gitmezseniz hakkınızda zorla getirme kararı veya yakalama kararı çıkarılabilir.
• İfadeye çağrılmak suçlu olduğum anlamına mı gelir?
• Hayır. İfadeye çağrılmak, mutlaka suç işlediğiniz anlamına gelmez. Kişi; tanık, müşteki veya şüpheli sıfatıyla ifadeye çağrılabilir. Soruşturmanın hangi aşamada olduğu ve sizin hangi sıfatla dinlendiğiniz, dosyanın içeriğine göre değişir.
• Avukatım gelmeden ifade vermeyi reddedebilir miyim?
• Evet. Avukat gelmeden ifade vermeme hakkınız vardır. Bu talep aleyhinize yorumlanamaz ve soruşturmanın aleyhinize ilerlemesine gerekçe yapılamaz. Özellikle şüpheli sıfatıyla ifadeye çağrılan kişilerin bu hakkı kullanması son derece önemlidir.
• Susma hakkımı kullanırsam aleyhime olur mu?
• Hayır. Susma hakkı, kanundan doğan temel bir haktır ve aleyhinize delil olarak kullanılamaz. Susmak suçluluk karinesi yaratmaz. Bazı durumlarda susma hakkını kullanmak, yanlış veya eksik beyanda bulunmaktan çok daha koruyucudur.
• İfade sırasında her soruya cevap vermek zorunda mıyım?
• Hayır. Kendinizi suçlayabilecek nitelikteki sorulara cevap vermeme ve susma hakkınızı kullanabilirsiniz. Ayrıca anlamadığınız sorulara cevap vermek zorunda değilsiniz. Sorunun açık ve net şekilde sorulmasını talep edebilirsiniz.
• İfade tutanağını imzalamazsam ne olur?
• İfade tutanağını imzalamamak mümkündür. Ancak imzalamadan önce mutlaka tutanağı dikkatlice okumanız gerekir. Yanlış veya eksik olduğunu düşündüğünüz hususların düzeltilmesini talep edebilirsiniz. Unutulmamalıdır ki tutanak, ileride esas alınacak belgedir.
• Karakolda ifade verdim, savcılıkta tekrar ifade verir miyim?
• Evet. Karakolda verilen ifade genellikle ön niteliktedir. Savcılık, gerekli görürse aynı kişi hakkında yeniden ifade alabilir. Savcılık aşamasında verilen ifadeler, soruşturmanın ve olası iddianamenin temelini oluşturabilir.
• “Sadece bilgi alacağız” denilirse avukat çağırmaya gerek var mı?
• Bu ifade uygulamada sıkça kullanılır; ancak hukuki bir güvence değildir. “Sadece bilgi alma” şeklinde başlayan görüşmeler, şüpheli ifadesine dönüşebilir. Bu nedenle avukatla ifade verme hakkının kullanılması her durumda en güvenli yoldur.
• İfade sırasında söylediklerimi sonradan düzeltebilir miyim?
• Teorik olarak ek ifade verme imkânı bulunsa da, ilk ifade çok büyük önem taşır. İlk ifadede yapılan hataların telafisi her zaman mümkün olmayabilir. Bu nedenle baştan doğru stratejiyle ifade vermek esastır. Ayrıca ilk ifadenizin zıttı nitelikteki ek ifadeler de dikkate alınmaz.
• İfadeye çağrıldığımda ne zaman mutlaka avukata başvurmalıyım?
• Özellikle:
• Şüpheli sıfatıyla çağrıldıysanız
• Dosyada suç isnadı varsa
• İfade konusu ceza gerektiren bir fiile dayanıyorsa
• ifade vermeden önce mutlaka bir ceza hukuku alanında çalışan avukattan hukuki destek almanız gerekir.

---

Sizin veya bir yakınınızın ceza hukuku kapsamında profesyonel hukuki desteğe mi ihtiyacı var? Daha detaylı bilgi ve acil danışmanlık için İletişim Sayfamızdan bize ulaşabilir veya doğrudan randevu alabilirsiniz.